Tát nước đầu đình

Phiếm luận về ca dao Việt

Trưa hè oi ả , mẹ nằm võng ru em , bụi tre lay ngọn .
 
” Hôm qua tát nước đầu đình 
Bỏ quên cái áo trên cành hoa sen
Em có bắt được thì cho anh xin
Hay là em để làm tin trong nhà !
Áo anh sứt chỉ đường tà
Vợ anh chưa có , mẹ già chưa khâu
Áo anh sứt chỉ đã lâu
Nay mượn cô ấy về khâu cho cùng
Khâu rồi anh sẽ trả công
 
 
Đến khi lấy chồng …. anh sẽ giúp cho
Giúp em một thúng xôi vò
Một con lợn béo một vò rượu tăm
Giúp em đôi chiếu em nằm
Đôi chăn em đắp , đôi trằm em đeo
Giúp em quan tám tiền cheo
Quan năm tiền cưới lại đèo buồng cau 
 
Hôm qua tát nước đầu đình
Đình có nhiều vị trí trong làng , giữa làng , đầu làng , nhưng có nhiều nơi đình nằm ngay trên đê . Đình để tế lễ hội hè , ý hẳn các cụ cho đình ngự trên đê cho các đấng thiêng liêng hưởng gió mát từ sông thổi lên chăng ?  Riêng đình làng tôi nằm trên đê là để cho làng núi và làng đồng cùng nhau làm của chung , và theo tôi có lẽ vì nghèo , nên hai ba làng xúm lại góp nhau một đình .
Khổ thật !
Cái khó nó ra như vậy !
Cũng chẳng gì lạ !
” Quê tôi nghèo lắm ai ơi ! ” nên ý hẳn hôm qua các giai đi tát nước đầu đình để mong kiếm tí cá cho vài buổi cơm chiều .
Ơ ! sao lại đầu đình ……………….??
Ngòai Bắc gần đình nào mà không có cái đầm sen trước cho mát sau để có cho …….. đẹp ! Hay là các ngài trong hội đồng  kỳ nát  — Úi ! gõ nhầm  — “ hội đồng kỳ  ….. mục “  trong làng lại chót nghe nhời của một ông thầy  địa lý hay phong thủy nào đấy mà bắt thanh niên thanh nữ ra đào cho làng cho xã cái ao  . “ Có thờ có thiêng , có kiêng có lành “  mà  ! Thế là đình có  ao  , có ao thì thả vài con cá —- tình  cá nước  như quan với … dân ! —- Có cá thì lại phải sai thằng mõ sang làng bên thỉnh ít sen về  thả trước là  cho cá   có  bóng mát mà chui nấp để ….để  …….. đẻ ! sau là để  đình làng  nom đẹp thêm  ra .
Nên mới xảy ra cái …………. cớ sự :
Bỏ quên cái áo trên cành hoa sen
Anh giai có mỗi cái áo , mắc trên cành cây thì sợ gió thổi xuống sông là tong đời ! thôi thì móc ngay vào cành sen , vừa thấp vừa để mắt được , chứ chốc nữa lui cui bắt cá nhỡ chẳng may có tên nào thuổng thì cũng trần trụi mà về sao ?
Chắc như ngô luộc nhé !
Ối giồi ôi !
Anh giai khoe cái bộ ngực rắn chắc đen sạm cho các cô tha hồ nhìn nhá ! Cần gì phải là cô Hiền , của những giai cấp khá giả có ăn có học để so sánh chàng Vọi đẹp như tượng Hy-Lạp . Mà các cô ở làng thì nào có biết Hy-lạp ở tận đâu , gần như tỉnh các cô còn chửa biết , xa như Hà nội các cô chửa tường.
Biết làm quái gì !
Thế nên anh giai nom  gân guốc nhẩy !
Bửa củi , đi cày và tát nước chẳng ĐẸP sao !
Và anh giai ơi ! lòng hí hửng vừa có xâu cá vừa thấy các cô liếc nhìn nên anh quên béng cái áo !
Gì chứ lúc này mà có giời thì anh cũng quên tuốt tuồn tuột .
Ra về !
Lòng mở hội !
Hát vang tổ cuốc !
Anh giai quên béng cái    …………. áo !
Chết thật !
Nên   :
Em có bắt được thì cho anh xin
Hay là em để làm tin trong nhà !
Chết chửa !
Sợ thằng ăn cắp phỗng cái áo !
Rốt cuộc chẳng may , chẳng may vướng phải …………… em !
Thôi rồi !
Ai ngờ !
Ới cô ơi ! bắt được thì …….. cho xin đi mà !
Xuống giọng không xong thì hậm hực nói kháy : hay để làm tin trong nhà !!!
Cũng chẳng lay chuyển lòng cô !
Hay là ! vâng ! hay là hát bài con cá cho động lòng em gái làng xem sao !
Gớm sao mà làm khó thế này hở giời ?
Hát rằng :
Áo anh sứt chỉ đường tà
 
Vợ anh chưa có , mẹ già chưa khâu
Áo anh sứt chỉ đã lâu
Nay mượn cô ấy về khâu cho cùng
Khâu rồi anh sẽ trả công 
Thấy chưa !
Anh chỉ có mẹ già phải nuôi , nhà anh nghèo lắm !
Anh giơ bàn tay , giơ cả bàn chân lên thề thốt là ” anh chửa ………….. chửa vợ ! “
Giả đi !
giả đi !
Anh …………… đền !
 
Vâng ! Anh con giai muốn cô ” về khâu cho cùng ” đã …….rồi mới giả công !
Với một điều kiện , một điều kiện duy nhất là ………… là …………. :
” Đến khi lấy chồng …. anh sẽ giúp cho 
Hà ….. hà ………….
khi nào cô lấy ………… chồng cơ !
Ơ ! hay nhỉ ? hết nhũn nhặn xuống giọng lại đến hậm hực nói kháy để mong cô đi ……. lấy chồng ư ??
Lấy thiên hạ sao ??
Công cốc à !?
Giời ạ ! sao lại có anh con giai nào mà tốt bụng quá thể thế này ! người dưng khác họ……… chẳng nọ ……. thì kia ! ( câu hò , câu hát miền Trong ! )
Chưa đâu !
Giúp em một thúng xôi vò
Một con lợn béo một vò rượu tăm 
Giúp những một thúng xôi à ! Mà lại xôi vò !
Sang nhẩy ! xôi vò là lọai xôi không phải thường nhật có mà ăn đâu đấy nhá ! Nhà anh đừng có mà vung tay quá trán đấy . Xôi quí hiếm như thế mà anh lại phung phí thế ư ??
Chưa đủ hào phóng sao ? Anh giai nhà mình lại tọng thêm một con lợn béo và một vò rượu tăm nữa !
Ah !
Không thường đâu nhá !
Rượu khi lắc lên mà sủi tăm bọt như thế này thì hẳn là rượu nguyên ; mới cất chửa pha tí ti ông cụ nào ! Đắt lắm đấy !
Những một vò ! Gớm nhỉ !
Có lợn béo , có rượu quí !
Anh giai nhà mình định làm cỗ ăn mừng cô đi lấy chồng thật à ?
chẳng nhẽ anh :
” uổng công xúc tép nuôi cò
cò ăn cò lớn , cò dò cò đi 
( Ca dao đàng Trong ! )
Phí nhỉ ?
Tiếc nhỉ ??
Tôi thấy xót của và ……. xót cả ruột đây này !
Giúp em đôi chiếu em nằm
Đôi chăn em đắp , đôi trằm em đeo
Khiếp !
Tiền của đâu mà giúp lắm thế hở anh giai ??
Đôi chiếu !
Đôi chăn !
Đôi trằm !
Ghê chưa ??
Thứ gì cũng một đôi , cho đủ đôi , cho đủ cặp cho đủ phúc , mừng cho cô đi theo …… chồng không lẻ loi .
Anh giai mình tế nhị nhá !
Tôi chỉ thấy hơi không ổn khi anh biếu cả đôi trằm ! một lọai hoa  tai dành cho cô dâu và chỉ có người nhà mới biếu mà thôi . Anh giai mình thì có họ có hàng gì đâu mà phải sắm đến tận chân tai cho cô nàng ??
Giúp em quan tám tiền cheo
Quan năm tiền cưới lại đèo buồng cau
Quan tám tiền cheo : tiền phạt vạ khi cô nàng nào nhỡ nhận nhời ” đường mật ” của anh chàng ở làng khác !
Thì ra thế !
Có thế chứ !
Tị nữa thì tôi đã xót ruột thật cho anh chàng đã hào phóng ” giúp ” cô lấy …… chồng !
Bố khỉ !
Anh con giai làng mình đi hỏi cưới cô gái !
Có thế mà anh lại cứ nhẩn nha vòng vèo mãi , đến tận cuối bài ca dao mới hạ câu :
Quan năm tiền cưới , lại đèo buồng cau !
Gớm !
Tôi thì cứ thót cả ruột lên đây này !
Xong nhá !
Đèo buồng cau !
Cưới  hỏi nào mà không giầu ( trầu ) không cau ? !
Tôi thấy tuyệt nhất là khi anh con giai nhà mình hạ quyết tâm bằng mấy chữ ” lại đèo buồng cau “
Văn chương nào mà có các chữ kết hay cho bằng đèo buồng cau đây ?
Tuyệt vời !
Ôi ! Ca dao !
Thế đấy !
Chuyện tình của anh con giai làng mình lên đầu đình tát cá và vớ ngay cô gái làng bên ( nộp cheo ! ) và
Họ cưới nhau !
Có đủ cả lễ vật rình rang cho đám cưới !
Mẹ già của anh hẳn là có thêm cô con dâu !
Anh giai hẳn là khỏi phải than ” vợ anh chưa có , mẹ già chưa khâu ” nhá !
Đẹp cả đôi !
Vừa lòng cả làng ( tiền cheo tiền cưới đủ cả ! )
và tôi cũng mừng cho anh và cô !
 
 
Thế là hai câu chuyện tình đẹp như MƠ của hai anh chị được tôi ghi chép nắn nót , định bụng mai sẽ gửi ngay cho tờ tạp chí tiếng Việt để đăng .
Biết đâu !
Vâng ! biết đâu tên tôi danh rền bốn cõi sau bài này chăng ( !!!?? ). Lòng thơ thới hân hoan , tôi cẩn thận để bài trong ngăn kéo , ra sân kéo phát thuốc lào ba số 8 ( 888 ) rít rõ kêu , phà hơi dài , nhả khói mù mịt .
Quay vào nhà.
Hm ………………….. con bé hàng xóm , độ 9 mười tuổi gì đó , đang đọc bài của tôi . Tuy bực dọc nhưng tôi trong bụng khóai chí tử và cao gịong pha lẫn chút cao ngạo :
” Này ! được chứ ?? “
Hỏi , nhưng trong lòng vốn biết chắc là con bé sẽ phục lăn cu chiêng , tôi nhếch mép khinh khỉnh làm như không thèm để ý đến câu khen ngợi của con bé sẽ phải thốt .
” Thưa NGÀI ! nếu bảo đây là bài hay thì …………. “
” Thì sao ??? ” tôi nhướng mắt nhìn con bé
” Thì , thưa NGÀI tôi thấy bài này thậm chí vô lý , và NGÀI chẳng biết gì về cái nhà chị trong này gì cả ! “
Ah ………………
Hm ………………
Con bé đểu thật , cứ nhấn mạnh chữ NGÀI !!
Nóng mũi !
Con bé phang tiếp :
” Này nhé ! NGÀI cứ tắc ta tắc tủm ca ngợi hai anh chị gặp nhau và rối rít khen chàng và nàng … mà NGÀI chẳng chịu hiểu gì sất ! “
Mắt tôi muốn nổ đom đóm .
” Đừng sôi lên , ngài ạ ! “
Con bé vẫn thủng thẳng , chậm rãi :
” Này ! ” hôm qua tát nước ……. ” mới hôm qua , mà ………………. hôm sau đã vội …….. đòi mua đòi sắm đủ thứ rồi lại còn xôi với chè , chiếu với chăn …….. tưởng quí  lắm đấy !!!
Hm……………………. cái ngữ này thì anh con giai nhà mình chỉ là thứ ……….. Ế chỏng gọng Ế ………… ế ……… lăn quay ra !”
Không kịp để tôi phân giải , thì cô tiếp :
” Đã thế lại còn ” … quan tám tiền cheo “…. Hừ !! đúng là thứ trong làng chẳng ai thèm ngó ngàng gì đến , nên mới phải nộp cheo để mong cô làng bên .. nhận ……. Tôi mà là cô trong đó thì hẳn là ban cho anh chàng……….. cái ………. cái ……………. giải rút í “
Cô nói xong vụt rảo bước lẩn ngay , ý chừng sợ tôi sôi máu mà ……………… !!
Hỗn !
hỗn ! Mặt nóng bừng bừng .
Quay ra hiên  rít thêm phát thuốc lào nữa !
Tự nhủ :
” Con bé ranh , còn hôi mùi sữa , để ý lời nó làm gì cho nhọc ……… “
Và ……………….
Tôi giật mình !
Con bé nó đúng đấy chứ !
Mẹ !
Anh con giai trong làng chắc là ” mót ” lắm lắm nên gặp là vơ càn , đã thế lại phải vơ cái cô làng khác ……… ý phỏng sợ các cô cùng làng biết tỏng ra là anh giai nhà mình : Ế !!
Giời ơi !
Thế mà tôi cứ tán cứ ….. cứ phét , cứ lác……….
làm như đấy là chuyện tình đẹp đôi nhất thiên hạ .
Tẽn nhá !
Rõ xấu hổ !
 
Voi  ( CLL ) .  

Đã xem 2891 lần

Chúng tôi nhận thiết kế website hoặc hướng dẫn tạo website riêng với giá phải chăng.
Xin liên lạc Email: baotoquoc@hotmail.com

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.